Healthcare (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਦਾ ਮੌਸਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਹ ਮੱਛਰਾਂ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਅਚਾਨਕ ਕੰਬਣੀ, ਤੇਜ਼ ਠੰਢ ਜਾਂ ਬੁਖਾਰ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ, ਅਜਿਹੇ ਲੱਛਣ ਮਲੇਰੀਆ ਵਰਗੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਨਸੂਨ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਮਲੇਰੀਆ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਚੌਕਸ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮਲੇਰੀਆ ਇੱਕ ਸੰਕਰਮਿਤ ਮਾਦਾ ਐਨੋਫਿਲੀਜ਼ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸੰਕਰਮਿਤ ਮੱਛਰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਲਾਜ਼ਮੋਡੀਅਮ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਪਰਜੀਵੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਗ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਕੰਬਣੀ ਅਤੇ ਠੰਢ ਕਿਉਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ?
ਮਲੇਰੀਆ ਅਕਸਰ ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਕੰਬਣੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਢ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ, ਆਮ ਤਾਪਮਾਨ ‘ਤੇ ਵੀ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਠੰਢਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਕੰਬਲ ਜਾਂ ਚਾਦਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿਰ ਦਰਦ, ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਉਲਟੀਆਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਬੁਖਾਰ, ਠੰਢ ਲੱਗਣਾ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ:
- ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ
- ਕੰਬਣਾ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਢ ਲੱਗਣਾ
- ਗੰਭੀਰ ਸਿਰ ਦਰਦ
- ਮਤਲੀ ਜਾਂ ਉਲਟੀਆਂ
- ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ
ਮਲੇਰੀਆ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ?
ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਮੱਛਰਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਵਰਤਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
- ਮਲੇਰੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੌਂਦੇ ਸਮੇਂ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
- ਸ਼ਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੱਛਰ ਭਜਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
- ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਕੋਇਲ ਜਾਂ ਵੈਪੋਰਾਈਜ਼ਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
- ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ।
- ਖਿੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਲਗਾਓ।
- ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਖੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ ਮੱਛਰਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸਥਾਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨੋਟ: ਸਿਰਫ਼ ਕੰਬਣ ਨਾਲ ਮਲੇਰੀਆ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜੇਕਰ ਬੁਖਾਰ ਜਾਂ ਠੰਢ ਦੁਬਾਰਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
