ਮੁੰਬਈ (ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ) : “ਸ਼ਕਤੀਮਾਨ” ਅਤੇ “ਮਹਾਭਾਰਤ” ਵਰਗੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਦਾਕਾਰ-ਨਿਰਮਾਤਾ ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ‘ਤੇ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ “ਜਨ ਗਣ ਮਨ” ਦੀ ਬਜਾਏ “ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ” ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ “ਜਨ ਗਣ ਮਨ” ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸੰਬੰਧੀ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ।
ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਏਐਨਆਈ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ” ‘ਤੇ ਬੇਲੋੜਾ ਵਿਵਾਦ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ “ਜਨ ਗਣ ਮਨ” ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਗੀਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਦਾਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ “ਜਨ ਗਣ ਮਨ” ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇਹ ਉਦੋਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ “ਜਨ ਗਣ ਮਨ ਅਧਿਕਾਰਨਾਇਕ” ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਨੇ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਤਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸਦੇ ਬੋਲ ਮਾਤ ਭੂਮੀ ‘ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਨੇ ‘ਜਨ ਗਣ ਮਨ’ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਹਨ। ਇੱਕ ਪਿਛਲੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੀਤ ਮਹਾਰਾਣੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਇਸਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੰਦਰਭ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਰਾਣੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ II ਦਾ ਜਨਮ 1926 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ‘ਜਨ ਗਣ ਮਨ’ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1911 ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਗਾਇਆ ਜਾਣ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।
ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ‘ਜਨ ਗਣ ਮਨ’ ਅਤੇ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ, ਇਸਦੇ ਅਰਥ ਅਤੇ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਹਨ।
