ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ :- ਚੀਨ ਨੇ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਨੂੰ 10 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਧਾ ਕੇ 275 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲੋਂ ਲਗਭਗ 25 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਵੱਧ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਲੀ ਕੇਕਿਆਂਗ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੀਪਲਜ਼ ਕਾਂਗਰਸ (ਐਨ.ਪੀ.ਸੀ) ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਪਣੀ ਕਾਰਜ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਲਗਭਗ 1.9 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਯੂਆਨ (ਲਗਭਗ 275 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ) ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਖਰਚ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ (ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ) ਦਾ ਹਿੱਸਾ, ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਰੱਖਿਆ ਖਰਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਿਪਾਹੀ ਰੱਖਿਆ ਖਰਚ ਵਰਗੇ ਮੁੱਖ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਚੀਨ ਨੇ 2025 ਲਈ ਆਪਣੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਵਿੱਚ 7.2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ 249 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ 2024 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਗਭਗ 17 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ
ਚੀਨ, ਜਿਸਦਾ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਹੈ, ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਖਰਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਦਬਾਅ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2024 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਨੂੰ 7.2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਧਾ ਕੇ ਲਗਭਗ 232 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ (1.67 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਯੂਆਨ) ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੈ। ਚੀਨ ਆਪਣੀਆਂ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਹਰਾਂ ਨੇ ਚੀਨ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸ਼ੱਕ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੌਜੀ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਵਾਹਕਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਉੱਨਤ ਜਲ ਸੈਨਾ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਿਰਮਾਣ, ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਟੀਲਥ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਚੀਨ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਲਈ ਆਪਣੇ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ (GDP) ਵਿਕਾਸ ਟੀਚੇ ਨੂੰ 4.5 ਅਤੇ 5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਟੈਰਿਫ ਵਿਵਾਦਾਂ, ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸੰਕਟ, ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਇਦਾਦ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਅਤੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਇਆ ਹੈ। ਚੀਨ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ‘ਤੇ ਬਣਾਈ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਸਾਲ ਇਸਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਘਟਾ ਕੇ 4.5 ਅਤੇ 5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
