ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ): ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਵੱਲੋਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਹਾਲੀਆ ਉਪਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁਣ ਬੈਂਕਿੰਗ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ, ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (SBI) ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਬੜੌਦਾ (BoB) ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ FCNR(B) ਜਮ੍ਹਾਂ ਸਕੀਮਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਗੈਰ-ਨਿਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀਆਂ (NRIs) ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਉੱਚ ਰਿਟਰਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।
ਨਵੀਆਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, NRIs ਹੁਣ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ (USD) ਵਿੱਚ FCNR(B) ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਕਮਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲਗਭਗ 3.35 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਦਰ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ 2.65 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਵਧੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, HDFC ਬੈਂਕ, ਯੈੱਸ ਬੈਂਕ, ਅਤੇ AU ਸਮਾਲ ਫਾਈਨੈਂਸ ਬੈਂਕ ਨੇ ਵੀ FCNR ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।
SBI ਨੇ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ FCNR(B) ਐਡਵਾਂਟੇਜ ਜਮ੍ਹਾਂ ਯੋਜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਸਕੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, 10 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 3 ਤੋਂ 4 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਲਈ 5.25 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ, 4 ਤੋਂ 5 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਲਈ 5.50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅਤੇ 5 ਸਾਲਾਂ ਲਈ 5.75 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ। 10 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 5 ਸਾਲਾਂ ਲਈ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਬੜੌਦਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੌਂਡ, ਯੂਰੋ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਡਾਲਰ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ‘ਤੇ FCNR(B) ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਿਆ ਹੈ। ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਬੈਂਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੌਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਡਾਲਰ ‘ਤੇ 4.75 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ, ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਡਾਲਰ ‘ਤੇ 5.15 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਅਤੇ ਯੂਰੋ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 3.75 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਰਿਟਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਬੜੌਦਾ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬੇਨਾ ਵਹੀਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ RBI ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਾਲੀਆ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਢਿੱਲਾਂ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਲਈ NRI ਗਾਹਕਾਂ ਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ FCNR(B) ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। NRI ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਜਮ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਰਿਟਰਨ ਮਿਲੇਗਾ।
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਨੇ FCNR(B) ਜਮ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਪਾਰਕ ਉਧਾਰ (ECB) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੁਝ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਲਿਆਉਣਾ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਲਈ ਡਾਲਰ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਬੈਂਕ ਹੁਣ NRI ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਢਵਾਉਣ ਸੰਬੰਧੀ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। SBI ਦੀ FCNR(B) ਐਡਵਾਂਟੇਜ ਸਕੀਮ ਜਮ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਢਵਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਪਰ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਢਵਾਉਣ ‘ਤੇ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ 3.50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿਆਜ ਮਿਲੇਗਾ। ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਪਰ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਢਵਾਉਣ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਵਿਆਜ ਦਰ ਵਿੱਚ 1 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਕਮੀ ਆਵੇਗੀ। ਇਸ ਲਈ, ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਢਵਾਉਣ ਸੰਬੰਧੀ ਨਿਯਮਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
