ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ :- ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਿਕ ਈਰਾਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਕੱਲ੍ਹ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਨੇ IRNA ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀਆਂ “ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੰਗਾਂ, ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਉਮੀਦਾਂ, ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਤਬਦੀਲੀਆਂ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਿਰੋਧ ਅਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਨੇਵੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ” ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਦੌਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੀਡੀਆ ਗੇਮ ਹੈ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣ ਲਈ ‘ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਦੀ ਖੇਡ’ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
‘ਤਣਾਅ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਫੋਨ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ’
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਸੂਦ ਪੇਜ਼ੇਸ਼ਕੀਅਨ ਨਾਲ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਫੋਨ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ, ਸ਼ਰੀਫ ਦੀ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਕਤਰ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਊਰਜਾ ਸਕੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ ਰਾਈਟ ਨੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਕੂਟਨੀਤਕ ਯਤਨਾਂ ਬਾਰੇ ਆਸ਼ਾਵਾਦ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ। ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। “ਜਨਤਕ ਚਰਚਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਸੁਣਦੇ ਹੋ, ਉਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਈਰਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਾਈਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਚਨਾਤਮਕ ਵਾਰਤਾਕਾਰ ਦੱਸਿਆ ਜੋ ਦਬਾਅ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਵਾਦ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਜਲਡਮਰੂ ਮੁੜ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇਗਾ ਪਰ ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
‘ਜੰਗਬੰਦੀ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਖਤਮ’
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਟੀਵ ਵਿਟਕੌਫ ਅਤੇ ਜੇਰੇਡ ਕੁਸ਼ਨਰ ਸਮੇਤ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਜੰਗਬੰਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨਗੇ, ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤਹਿਰਾਨ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨਤੀਜੇ ਭੁਗਤਣੇ ਪੈਣਗੇ ।ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਕੂਟਨੀਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਖਰੀ ਮੌਕਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਚਾਹਾਂ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗਾ।” ਇਹ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਾਪਰੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
