Healthcare (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਬਰਸਾਤ ਅਤੇ ਠੰਡ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਆਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ‘ਤੇ ਗੋਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕੜਾਅ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਠਣ ‘ਤੇ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ, ਜਾਂ ਹੱਥਾਂ-ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ ਜਾਂ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਏਮਜ਼ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਉਮਾ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਸੱਟ ਲੱਗਣ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਸਰਤ, ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਘਾਟ, ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਦਰਦ ਸੋਜ, ਲਾਲੀ, ਸਵੇਰ ਦੀ ਅਕੜਾਅ ਜਾਂ ਤੁਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਡਿਸਆਰਡਰ, ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਗਠੀਆ ਜਾਂ ਰਾਇਮੇਟਾਇਡ ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਲੂਪਸ ਵਰਗੀਆਂ ਆਟੋਇਮਿਊਨ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
- ਦਰਦ ਦੇ ਨਾਲ ਬੁਖਾਰ
- ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਭਾਰ ਘਟਣਾ
- ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਧੱਫੜ
- ਦਰਦ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਸੋਜ ਅਤੇ ਲਾਲੀ
- ਚੱਲਦੇ ਸਮੇਂ ਗੰਭੀਰ ਦਰਦ
ਡਾ. ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਲੱਛਣ 4 ਤੋਂ 6 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਇੱਕ ਗਠੀਏ ਦੇ ਮਾਹਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਗਠੀਏ ਦੇ ਮਾਹਰ ਮਸੂਕਲੋਸਕੇਲਟਲ ਅਤੇ ਆਟੋਇਮਿਊਨ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਜੋੜਾਂ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੰਭਾਵੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ
ਗਠੀਏ – ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜੋੜਾਂ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੋਜ, ਦਰਦ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਚੰਬਲ ਗਠੀਏ – ਚੰਬਲ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਅਤੇ ਦਰਦ।
ਗਠੀਏ – ਉਮਰ ਵਧਣ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਕਾਰਟੀਲੇਜ ਦੇ ਪਹਿਨਣ ਕਾਰਨ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਗੜਨਾ ਅਤੇ ਦਰਦ।
ਰੋਕਥਾਮ ਉਪਾਅ
- ਨਿਯਮਿਤ ਕਸਰਤ ਕਰੋ
- ਤਲੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਚੋ
- ਓਮੇਗਾ-3 ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਖੁਰਾਕ ਲਓ
- ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਛੱਡੋ
- ਕਾਫ਼ੀ ਪਾਣੀ ਪੀਓ
- ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ
- ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ
- ਜੋੜਾਂ ‘ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਬਚੋ
- ਜੇ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ ਅਤੇ ਫਿਜ਼ੀਓਥੈਰੇਪੀ ਕਰਵਾਓ।
