ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ (ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ): ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੁਖਾਂਤ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਕਮੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਪ੍ਰਤੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਿਰਫ 15 ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 35 ਲੋਕ ਓਵਰਲੋਡ ਸਨ, ਜੋ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਪਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਚਸ਼ਮਦੀਦਾਂ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਪਲਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪਲਟਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਗੁਆਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਲਾਈਫ ਜੈਕੇਟ ਉਪਲਬਧ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਸਥਿਤੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਘਾਤਕ ਹੋ ਗਈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕਈ ਹੋਰ ਲਾਪਤਾ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਆਪਣੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਨਵੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਓਵਰਲੋਡਿੰਗ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਂਚਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਕਿਸ਼ਤੀ ਸੰਚਾਲਨ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਘਾਟਾਂ ‘ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਮੁੱਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੁਖਾਂਤ ਨੇ ਵਿਆਪਕ ਗੁੱਸਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਵਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਆਫ਼ਤ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਰਵਾਈ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਡੀਐਮ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ‘ਤੇ ਦੁੱਖ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ: “ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੰਦਭਾਗੀ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਨਜ਼ਰੇ, ਓਵਰਲੋਡਿੰਗ ਸਮੇਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਉਲੰਘਣਾ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।”
ਸੀਨੀਅਰ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਆਫ਼ ਪੁਲਿਸ (ਐਸਐਸਪੀ) ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਗੰਭੀਰ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਕਿਸ਼ਤੀ ਚਾਲਕ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧਿਕ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਡਾ ਤੁਰੰਤ ਧਿਆਨ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਦੇ ਕਟਹਿਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ‘ਤੇ ਹੈ।”
ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੋਗੀ ਆਦਿੱਤਿਆਨਾਥ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਨੋਟਿਸ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਡੂੰਘੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ:
“ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਜਾਨਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖਦਾਈ ਅਤੇ ਅਸਵੀਕਾਰਨਯੋਗ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜ ਚਲਾਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਅਸੀਂ ਹਰ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਵਾਂਗੇ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਾਰੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ।
ਇਸ ਦੁਖਾਂਤ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ:
- ਸਪੱਸ਼ਟ ਜੋਖਮਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ?
- ਇੰਨੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਓਵਰਲੋਡਿੰਗ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਕਿਵੇਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ?
- ਕੀ ਇਸ ਵਾਰ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਬਿਆਨਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋਵੇਗੀ?
ਇਹ ਘਟਨਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਲਾਗੂਕਰਨ ਰੁਟੀਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਘਾਤਕ ਆਫ਼ਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉੱਚੀ ਹੈ।
