ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਨੈਸ਼ਨਲ ਟਾਈਮਜ਼ ਬਿਊਰੋ) : ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦਿੱਲੀ-ਮੁੰਬਈ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ, ਪੂਰਵਾਂਚਲ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ, ਜਾਂ ਯਮੁਨਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੂਟਾਂ ‘ਤੇ ਅਕਸਰ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ 15 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਹਤ ਹੈ। ਸੜਕ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਟੋਲ ਵਸੂਲੀ ਫਾਰਮੂਲੇ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਅਤੇ “ਸੜਕ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰੋ” ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੀਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਮਾੜੀਆਂ ਜਾਂ ਅਧੂਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਲਈ ਪੂਰਾ ਟੋਲ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਦੇ ਕਿਸੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਸੇਵਾ ਸੜਕ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਟੋਲ 50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ ਜਾਂ ਡਾਇਵਰਸ਼ਨਾਂ ਕਾਰਨ ਅਸੁਵਿਧਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਨਿਯਮਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਨਾਲੋਂ 1.25 ਤੋਂ 1.5 ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਸੂਲਦੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਟੋਲ ਦਰ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਜਾਂ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
15 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਕਈ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ‘ਤੇ ਇੱਕ GNSS (ਸੈਟੇਲਾਈਟ-ਅਧਾਰਤ) ਟੋਲਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਦੂਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਵਾਹਨ ਦੇ ਡਿਜੀਟਲ ਵਾਲਿਟ ਜਾਂ ਲਿੰਕਡ ਖਾਤੇ ਤੋਂ ਟੋਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਕੱਟੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਲਈ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਟੋਲ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਭੌਤਿਕ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜਾਅਵਾਰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਅਤੇ ਉਡੀਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਵੇਗੀ।
ਇਹ ਨੀਤੀ ਵਪਾਰਕ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ। ਟਰੱਕਾਂ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕ ਵਾਹਨਾਂ ਲਈ ਟੋਲ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਲੈਟ 10 ਤੋਂ 15 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਘਟਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ‘ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਦੀ ਲਾਗਤ ਘਟੇਗੀ।
ਸਥਾਨਕ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਦੇ 20-ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਮਾਸਿਕ ਪਾਸ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਕਮੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਯਾਤਰੀਆਂ ‘ਤੇ ਬੋਝ ਘੱਟ ਹੋਵੇਗਾ।
ਇਸ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਦਾ ਦਿੱਲੀ-ਮੇਰਠ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ, ਲਖਨਊ-ਆਗਰਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ, ਮੁੰਬਈ-ਪੁਣੇ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਅਤੇ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੂਟਾਂ ‘ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ “ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸੌਖ” ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਤੇਜ਼, ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਅਤੇ ਕਿਫਾਇਤੀ ਹੋਵੇਗੀ।
15 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬਚੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਟੋਲ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
