ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ) : ਭਾਰਤ ਦੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਗ੍ਰੋਹੇ-ਹੁਰੂਨ ਇੰਡੀਆ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਰਿਚ ਲਿਸਟ 2026 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਗੌਤਮ ਅਡਾਨੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਬਣ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ DLF ਪ੍ਰਮੋਟਰ ਰਾਜੀਵ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, DLF ਅਜੇ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕੰਪਨੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਸਥਿਤੀ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਹੁਰੂਨ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਡਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਜ਼ ਦਾ ਮੁੱਲ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 72.5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਧ ਕੇ ₹90,400 ਕਰੋੜ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਲਗਭਗ ₹38,000 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਵਾਂ ਮੁੱਲ ਜੋੜਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੌਤਮ ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਅਮੀਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 73 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਸਥਿਤ ਅਡਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਜ਼ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਦੀ ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਗੈਰ-ਸੂਚੀਬੱਧ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਡਿਵੈਲਪਰ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਦਾ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਡਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਜ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧੇ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਸੀ।
ਭਾਵੇਂ ਅਡਾਨੀ ਅਮੀਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ DLF ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕੰਪਨੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਮੁੱਲਾਂਕਣ, 29.3 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ₹1.46 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਹੈ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, DLF ਪ੍ਰਮੋਟਰ ਰਾਜੀਵ ਸਿੰਘ ਹੁਣ ₹90,200 ਕਰੋੜ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਲੋਢਾ ਡਿਵੈਲਪਰਜ਼ ₹93,700 ਕਰੋੜ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਹੋਟਲਜ਼ ਕੰਪਨੀ ₹93,300 ਕਰੋੜ ਨਾਲ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਹੈ।
ਹੁਰੂਨ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2026 ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਸਾਲ ਸੀ। ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ 151 ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਕੁੱਲ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਸਿਰਫ 2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਧ ਕੇ ₹16.5 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਵਾਧਾ ਦਰ 14 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸੀ।
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ BSE ਰੀਅਲਟੀ ਸੂਚਕਾਂਕ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ, ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਬਾਰੇ ਵਧਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪਿਆ।
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸਾਲ ਸਿਰਫ਼ 31 ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ 74 ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ। ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ₹34,300 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਵਾਂ ਮੁੱਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ₹1.4 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ।
ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਡਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਜ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਜ਼ਮ, ਓਯੋ ਦੀ ਮੂਲ ਕੰਪਨੀ, ਇਸ ਸਾਲ ਬਣਾਈ ਗਈ ਕੁੱਲ ਨਵੀਂ ਦੌਲਤ ਦਾ ਲਗਭਗ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਪ੍ਰਿਜ਼ਮ ਦਾ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ₹67,200 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਵਧ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ।
ਰਿਪੋਰਟ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਸੀਮਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਭ ਹੋਇਆ।
