ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ) : ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਫਿਕਸਡ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ (FD) ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ ਬੈਂਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ‘ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ 1 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਇਹ 3 ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ 1 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ
- ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਹਰ ਕੰਮਕਾਜੀ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ
ਨਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ‘ਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਹਰ ਕੰਮਕਾਜੀ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ 10:00 ਵਜੇ ਤੋਂ 10:10 ਵਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਨਤਕ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਇਹ ਨਿਯਮ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। RBI ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ₹3 ਕਰੋੜ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ FD ਨੂੰ ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
- ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਕ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਹੁਣ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਇੱਕੋ ਰਕਮ ਦੀ FD ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੀਆਂ।
RBI ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਗਾਹਕ ਇੱਕੋ ਮਿਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਰਕਮ ਦੀ FD ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਬੈਂਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਵਿਆਜ ਦਰ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਗਾਹਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਦੂਰ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਵਧੇਗੀ।
- ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ
RBI ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਤਰਲਤਾ ਕਵਰੇਜ ਅਨੁਪਾਤ (LCR) ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ₹3 ਕਰੋੜ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਬੈਂਕ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਅਤੇ ਫੰਡਿੰਗ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣਗੇ।
ਆਮ FD ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ‘ਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ?
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨਿਯਮ ਬਲਕ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਆਮ FD ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਆਵੇਗੀ, ਅਤੇ ਗਾਹਕ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ‘ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ FD ਦਰਾਂ ਦੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣਗੇ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਰਬੀਆਈ ਦੇ ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੋਰ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ ਸਗੋਂ ਗਾਹਕਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।
