Healthcare (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਰਹਿਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ, ਬੈਠ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ, ਸਰੀਰਕ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਮਾੜੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਕਈ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੈਰ ਕਰਨਾ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਸੈਰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੈਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਨਾਲ ਕਿਹੜੇ ਕੈਂਸਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਫਾਇਦੇ।
ਕੈਂਸਰ ਕਿੰਨਾ ਗੰਭੀਰ ਹੈ?
ਕੈਂਸਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2022 ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 10 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਫੇਫੜੇ, ਛਾਤੀ, ਕੋਲੋਰੈਕਟਲ (ਵੱਡੀ ਆਂਦਰ ਅਤੇ ਗੁਦਾ), ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕੈਂਸਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ।
ਕੈਂਸਰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅੰਗ ਜਾਂ ਟਿਸ਼ੂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਵਿੱਚ, ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਸਧਾਰਨ ਸੈੱਲ ਬੇਕਾਬੂ ਹੋ ਕੇ ਵਧਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸੈੱਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਅੰਗ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ, ਇਸ ਲਈ ਨਿਯਮਤ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਅਸਾਧਾਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੈਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਿਹੜੇ 8 ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਯੂਐਸ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ ਕੰਟਰੋਲ ਐਂਡ ਪ੍ਰੀਵੈਂਸ਼ਨ (ਸੀਡੀਸੀ) ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕੈਂਸਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ (ਐਨਸੀਆਈ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧ ਸੰਬੰਧੀ ਉਪਲਬਧ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਅੱਠ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
- ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ: ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
- ਛਾਤੀ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਨਿਯਮਤ ਕਸਰਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਕੋਲਨ ਕੈਂਸਰ: ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕੋਲਨ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
- ਐਂਡੋਮੈਟਰੀਅਲ ਕੈਂਸਰ: ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਤ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਠੋਡੀ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਐਡੀਨੋਕਾਰਸੀਨੋਮਾ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਠੋਡੀ ਦੇ।
- ਗੁਰਦੇ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਗੁਰਦੇ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਕੁਝ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਅਤੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਬੰਧ ਪਾਇਆ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਵਰਗੇ ਕਾਰਕ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
- ਪੇਟ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕੋਲਨ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਸਬੂਤ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕੈਂਸਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹਨ।
ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਇਕੱਲੇ ਤੁਰਨਾ ਕੈਂਸਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਜੋਖਮ ਉਮਰ, ਜੈਨੇਟਿਕਸ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ, ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਖਪਤ, ਖੁਰਾਕ, ਭਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਾਰਕਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਨੈਸ਼ਨਲ ਕੈਂਸਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ (NCI) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੁਝ ਖਾਸ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
- ਹਾਰਮੋਨ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਕੁਝ ਹਾਰਮੋਨਾਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਸਟ੍ਰੋਜਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕੈਂਸਰਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
- ਇਨਸੁਲਿਨ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਇਨਸੁਲਿਨ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਅਤੇ ਇਨਸੁਲਿਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਅਸਧਾਰਨ ਪੱਧਰ ਕੁਝ ਕੈਂਸਰਾਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
- ਸੋਜਸ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਨਿਯਮਤ ਕਸਰਤ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸੋਜਸ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੀ ਸੋਜਸ਼ ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
- ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ: ਨਿਯਮਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਆਮ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
- ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਚਨ ਟ੍ਰੈਕਟ ਰਾਹੀਂ ਭੋਜਨ ਦੇ ਲੰਘਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਭਾਰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ: ਮੋਟਾਪਾ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਨਿਯਮਤ ਸੈਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਭਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਤੁਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਸੀਡੀਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਾਲਗਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਹਫ਼ਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 150 ਮਿੰਟ ਦੀ ਮੱਧਮ-ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੀ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਿਨ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ 30 ਮਿੰਟ ਤੇਜ਼ ਸੈਰ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਦਿਨ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਤਾਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਸੈਰ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਮਾਂ ਵਧਾਓ। ਲਿਫਟ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੌੜੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ, ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰੀ ਲਈ ਸੈਰ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਣ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਛੋਟੀਆਂ ਸੈਰਾਂ ਕਰਨਾ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਆਦਤਾਂ ਹਨ।
ਇਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ:
ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਤੁਰਨ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਖਾਣਾ, ਤੰਬਾਕੂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਜ਼ਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਦੁਆਰਾ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕੀਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣਾ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸਾਧਾਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੇਖਦੇ ਹੋ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਣਜਾਣ ਭਾਰ ਘਟਣਾ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੰਘ, ਅਸਧਾਰਨ ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ, ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੰਢ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ। ਇਹ ਲੱਛਣ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਬੇਦਾਅਵਾ: ਇਹ ਲੇਖ ਆਮ ਸਿਹਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ, ਨਿਦਾਨ ਜਾਂ ਇਲਾਜ ਦਾ ਬਦਲ ਨਾ ਸਮਝੋ। ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਕਸਰਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੇਕਰ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ।
