ਨੈਸ਼ਨਲ ਟਾਈਮਜ਼ ਬਿਊਰੋ :- ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਟਰੂਥ ਸੋਸ਼ਲ ‘ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਜੇਕਰ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ 51ਵਾਂ ਸੂਬਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ 175 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀ ‘ਗੋਲਡਨ ਡੋਮ’ ਮਿਸਾਈਲ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਮੁਫਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਜੇਕਰ ਕੈਨੇਡਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਦੇਸ਼ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 61 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਖਰਚਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਵੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਨੇ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਉੱਚ-ਪੱਧਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਨਾਟੋ ਮੈਂਬਰ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਏਰੋਸਪੇਸ ਡਿਫੈਂਸ ਕਮਾਂਡ (NORAD) ਰਾਹੀਂ ਮਹਾਂਦੀਪੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਭਾਈਵਾਲ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਟਰੰਪ ਦੇ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਟਰੰਪ ਦੁਆਰਾ ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਕੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਵਾਬ
ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 6 ਮਈ ਨੂੰ ਵਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ “ਕੈਨੇਡਾ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਕਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅਤੇ ਸੰਪ੍ਰਭੂਤਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।
‘ਗੋਲਡਨ ਡੋਮ’ ਕੀ ਹੈ?
ਟਰੰਪ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਹਫਤੇ ‘ਗੋਲਡਨ ਡੋਮ’ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮਿਸਾਈਲ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਲਾਗਤ 175 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ‘ਆਇਰਨ ਡੋਮ’ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਅਤੇ ਸਪੇਸ-ਅਧਾਰਿਤ ਖਤਰਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਸਟਮ 2029 ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕੈਨੇਡਾ-ਅਮਰੀਕਾ ਸਬੰਧ
ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨੌਰਥ ਅਮੈਰੀਕਨ ਏਰੋਸਪੇਸ ਡਿਫੈਂਸ ਕਮਾਂਡ (NORAD) ਰਾਹੀਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ 2022 ਵਿੱਚ NORAD ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਲਈ 28 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਰ ਟਰੰਪ ਦੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
ਚੀਨ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਨੇ ‘ਗੋਲਡਨ ਡੋਮ’ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਬੁਲਾਰੀ ਮਾਓ ਨਿੰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਹ ਨੀਤੀ “ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।” ਰੂਸ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਬੁਲਾਰੀ ਮਾਰੀਆ ਜ਼ਖਾਰੋਵਾ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ “ਸਟ੍ਰੈਟੇਜਿਕ ਸਥਿਰਤਾ” ਲਈ ਖਤਰਾ ਦੱਸਿਆ।
ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ
26 ਮਈ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਸ਼ਾਹ ਚਾਰਲਸ ਤੀਜੇ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸੰਪ੍ਰਭੂਤਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਦੌਰੇ ਨੂੰ ਟਰੰਪ ਦੇ 51ਵੇਂ ਸੂਬੇ ਵਾਲੇ ਬਿਆਨ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਛਿੜ ਸਕਦਾ ਨਵਾਂ ਕਲੇਸ਼
ਟਰੰਪ ਦਾ ਇਹ ਬਿਆਨ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਦਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ‘ਤੇ ਅਡਿੱਗ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਂ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
