ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ/ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ (ਨੈਸ਼ਨਲ ਟਾਈਮਜ਼): ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਅੱਜ ਕੂਟਨੀਤਕ ਚੈਨਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਕਸਟਡੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਿਸਟਾਂ ਦਾ ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ।
2008 ਦੀ ਦੁਵੱਲੀ ਸਹਿਮਤੀ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਕੌਂਸਲਰ ਪਹੁੰਚ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਲਿਸਟਾਂ ਹਰ ਸਾਲ 1 ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ 1 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।ਭਾਰਤ ਨੇ 382 ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ 81 ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਾਂਵਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਨ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ 53 ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ 193 ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਾਂਵਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਹਨ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਸਟਡੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ, ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਟਾਂ ਅਤੇ ਗੁੰਮਸ਼ੁਦਾ ਭਾਰਤੀ ਡਿਫੈਂਸ ਪਰਸਨੈਲ ਦੀ ਤੁਰੰਤ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 159 ਭਾਰਤੀ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਅਤੇ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਜ਼ਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਲਈ ਸਪੀਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 26 ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੌਂਸਲਰ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਕੌਂਸਲਰ ਪਹੁੰਚ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ।
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਬੰਧੀ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਹੱਲ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 80 ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਰਿਆਂ ਦੀ ਜਾਤੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਤੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੇ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ‘ਤੇ ਟਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 2014 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 2,661 ਭਾਰਤੀ ਮੱਛੀਆਰੇ ਅਤੇ 71 ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਹਨ।
ਇਸ ਵਿੱਚ 2023 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 500 ਭਾਰਤੀ ਮੱਛੀਆਰੇ ਅਤੇ 13 ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਕੈਦੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।ਇਹ ਵਟਾਂਦਰਾ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਨੁੱਖੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਆਸ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।
