Lifestyle (ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ) : ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਮੁਹਾਸੇ, ਦਾਗ-ਧੱਬੇ ਅਤੇ ਫਿੱਕੇਪਨ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹਨ। ਧੂੜ, ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਅਣਉਚਿਤ ਸੁੰਦਰਤਾ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਚਮੜੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਨਿੰਮ, ਮੰਜਿਠਾ, ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਓ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਰਤਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰੀਏ।
- ਨਿੰਮ ਦਾ ਪਾਣੀ
ਨਿੰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਿੰਮ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੋਗਾਣੂਨਾਸ਼ਕ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਨਿੰਮ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਰੇ ਸੀਮਤ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਹਨ।
ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕਰੀਏ: ਪਹਿਲਾਂ, ਨਿੰਮ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋਵੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜਣ ਦਿਓ, ਫਿਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਉਬਾਲ ਕੇ ਲਿਆਓ। ਜੇ ਚਾਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਠੰਡਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛਾਣ ਲਓ।
ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਵਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਖੇਤਰ ‘ਤੇ ਪੈਚ ਟੈਸਟ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਜਲਣ ਜਾਂ ਲਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਰਤੋਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ। ਜੇਕਰ ਮੁਹਾਸੇ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਚਮੜੀ ਦੇ ਮਾਹਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
- ਮੰਜਿਸ਼ਠਾ ਪਾਣੀ
ਮੰਜਿਸਥਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਜੜੀ ਬੂਟੀ ਹੈ। ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਰੰਗ-ਰੂਪ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਅਤੇ ਮੁਹਾਸੇ ‘ਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕਰੀਏ: ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮੰਜਿਸ਼ਠਾ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੋ। ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰੋ ਅਤੇ ਛਾਣ ਲਓ। ਆਪਣੀ ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਪੈਚ ਟੈਸਟ ਕਰੋ।
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਚਮੜੀ ਖੁਸ਼ਕ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਰੁਟੀਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਇਸਚਰਾਈਜ਼ਰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ। ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਨਿੰਬੂ ਦਾ ਰਸ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜਲਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੰਜਿਸ਼ਠਾ ਪਾਊਡਰ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਫੇਸ ਪੈਕ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
- ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਪਾਣੀ
ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਦੀ ਚਮੜੀ-ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਗੁਣਾਂ ਲਈ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਿਗਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਦੇ ਦਾਗਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਨੂੰ ਉਬਾਲਣ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕਰੀਏ: ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੋ, ਠੰਡਾ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਛਾਣ ਲਓ। ਪੂਰੇ ਚਿਹਰੇ ‘ਤੇ ਸਿੱਧੇ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚਮੜੀ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ‘ਤੇ ਟੈਸਟ ਕਰੋ। ਲੌਂਗ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਜਾਂ ਐਲਰਜੀ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ।
ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ:
- ਚਿਹਰੇ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਚ ਟੈਸਟ ਕਰੋ।
- ਤਿਆਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਟੋਰ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਨਿੰਬੂ ਦਾ ਰਸ ਜਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ-ਕਾਰਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰ ਸਿੱਧੇ ਚਿਹਰੇ ‘ਤੇ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
- ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਗਾਂ ਲਈ, ਸਨਸਕ੍ਰੀਨ, ਢੁਕਵੇਂ ਮਾਇਸਚਰਾਈਜ਼ਰ ਅਤੇ ਚਮੜੀ-ਅਨੁਕੂਲ ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
- ਜੇਕਰ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਗੰਭੀਰ ਹਨ, ਚਮੜੀ ਦੀ ਜਲਣ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਦਾਗ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਚਮੜੀ ਦੇ ਮਾਹਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ।
ਨੋਟ: ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਜਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੋਣਗੇ। ਨਿੰਮ, ਮੰਜਿਠ, ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਲਾਇਕੋਰਿਸ ਪਾਣੀ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਸਾਬਤ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹਨ।
