Healthcare (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਦਰਦ ਹਲਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਗੜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਨ ਵੇਲੇ ਦਰਦ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਜਾਂ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ‘ਤੇ ਅਕੜਾਅ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ ਜਾਂ ਥਕਾਵਟ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਖਾਰਜ ਨਾ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ ਵਿਟਾਮਿਨ ਦੀ ਘਾਟ ਜਾਂ ਗਠੀਏ ਵਰਗੀ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ ਦੀ ਘਾਟ ਵੀ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲੇਡੀ ਹਾਰਡਿੰਗ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਮੈਡੀਸਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਐਲ.ਐਚ. ਘੋਟੇਕਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਅਤੇ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਸੋਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਕਮੀ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੋਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਕਮੀ ਜੋੜਾਂ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਵੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ, ਧੁੱਪ ਦੀ ਘਾਟ, ਮਾੜੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਗਠੀਆ ਵੀ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਗਠੀਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਾਸਥੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਰਗੜਨ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੋਜ ਅਤੇ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਗਠੀਏ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਇਮੇਟਾਇਡ ਗਠੀਏ ਵੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਕਠੋਰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਹ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
- ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਲੱਛਣਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
- ਜੇਕਰ ਦਰਦ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਦੀ ਘਾਟ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਸੋਜ, ਲਾਲੀ, ਸਵੇਰ ਦੀ ਕਠੋਰਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਜਾਂ ਤੁਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਗਠੀਏ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਖੂਨ ਦੇ ਟੈਸਟ, ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਅਤੇ ਐਕਸ-ਰੇ ਵਰਗੇ ਟੈਸਟ ਸਹੀ ਕਾਰਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ?
- ਹਰ ਰੋਜ਼ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਓ।
- ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਖੁਰਾਕ ਖਾਓ।
- ਨਿਯਮਤ ਹਲਕੀ ਕਸਰਤ ਕਰੋ।
- ਆਪਣਾ ਭਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖੋ।
- ਇੱਕ ਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨਾ ਬੈਠੋ।
- ਆਪਣੇ ਗੋਡਿਆਂ ‘ਤੇ ਬੇਲੋੜਾ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਲਦੀ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ।
