ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਦਾ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੌਰਾ ਸਮਾਪਤ, ਕੈਨੇਡਾ ਲਈ ਨਵੇਂ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹੇ

ਓਟਾਵਾ (ਰਾਜੀਵ ਸ਼ਰਮਾ): ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹਫ਼ਤਾ ਭਰ ਚੱਲੇ ਅਹਿਮ ਦੌਰੇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਚੀਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ੇਨਜ਼ੇਨ ਵਿੱਚ ਹੋਏ 33ਵੇਂ ਏਸ਼ੀਆ-ਪੈਸੀਫਿਕ ਇਕਨਾਮਿਕ ਕੋਆਪਰੇਸ਼ਨ (APEC) ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਾਲ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰ, ਨਿਵੇਸ਼, ਊਰਜਾ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਵੇਂ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ।

19 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋਏ APEC ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਏਸ਼ੀਆ-ਪੈਸੀਫਿਕ ਖੇਤਰ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸੰਪਰਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ, ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਆਰਥਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਥਿਰ ਵਪਾਰਕ ਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਬਿਹਤਰ ਤਾਲਮੇਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਖੇਤਰੀ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ Connectivity Blueprint ਨੂੰ ਨਵਿਆਉਣ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਾਗਜ਼ ਰਹਿਤ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਖੁਰਾਕ ਸਪਲਾਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਾਂਝੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ। ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਵੈਨਕੂਵਰ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣ, ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਤੱਕ ਪਾਈਪਲਾਈਨ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਅਤੇ Canada Strong Act ਰਾਹੀਂ ਡਿਜੀਟਲ ਵਪਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਲਿਆਉਣ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵੀ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ।

APEC ਸੰਮੇਲਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਚੀਨ, ਮੈਕਸੀਕੋ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ, ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਥਾਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਦੁਵੱਲੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੈਠਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ, ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖਣਿਜਾਂ, ਊਰਜਾ, ਵਿੱਤੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝ ਵਧਾਉਣ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ।

ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵੱਲ ਵੱਡੀ ਤਰੱਕੀ

ਚੀਨ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਆਇਰਲੈਂਡ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਅਤੇ ਕੰਬੋਡੀਆ ਦਾ ਵੀ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਡਬਲਿਨ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਪੋਲੀਟੀਕਲ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਬੰਧ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਥੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ, ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਸਾਂਝੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦੇ ਚਰਚਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੇ। ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਲਈ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ।

ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮਨੀਲਾ ਵਿੱਚ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ASEAN ਵਿਚਾਲੇ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੱਕੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿਚਾਲੇ ਵੱਖਰੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵੀ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਦੋਵਾਂ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ‘ਤੇ 2027 ਵਿੱਚ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ASEAN ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 70 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ GDP ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 2 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 14,000 ਨਵੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ ਰਾਹੀਂ 2035 ਤੱਕ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ‘ਤੇ ਵੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ Tropical Forest Forever Facility ਲਈ 560 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਦੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਯੋਗਦਾਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਕੰਬੋਡੀਆ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ

ਕੰਬੋਡੀਆ ਦੇ ਫਨੋਮ ਪੇਨ ਵਿੱਚ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਵਪਾਰ, ਨਿਵੇਸ਼, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਵੱਲੇ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2028 ਵਿੱਚ Sommet de la Francophonie ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ 90 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਦੌਰੇ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਚੀਨ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਹਿਮ ਤਰੱਕੀ ਹੋਈ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੁਵੱਲੇ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੂੰ ਦਸੰਬਰ 2028 ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਧਾਉਣ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਲਗਭਗ 400 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਟੈਰਿਫ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ।

ਕੈਨੇਡਾ ਸਰਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵੇਂ ਕਦਮਾਂ ਨਾਲ ਟੈਰਿਫ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ 90 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰ ਲਈ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਮੁੜ ਬਹਾਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਪਾਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ 7.5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 2027 ਵਿੱਚ Canada-China Year of e-Commerce ਮਨਾਉਣ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਵਪਾਰਕ ਵਫ਼ਦ ਭੇਜਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵੀ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ, ਕਾਰੋਬਾਰ, ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਵੇਂ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਵਿਸ਼ਵ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ

ਕੈਨੇਡਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੌਰੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਵਪਾਰਕ ਭਾਈਵਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਿਆਉਣਾ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਖਿੱਚਣਾ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਤੇ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸੀ।

ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ 60 ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ 20 ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ 2 ਅਰਬ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਕੁੱਲ GDP ਦੇ ਲਗਭਗ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸੇ ਤੱਕ ਤਰਜੀਹੀ ਪਹੁੰਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਾਰਨੀ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਆਰਥਿਕ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਪਾਰਕ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।

By Rajeev Sharma

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *