Lifestlye (ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ) : ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਵਾਇਰਸਾਂ: ਈਬੋਲਾ ਅਤੇ ਹੰਟਾਵਾਇਰਸ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਬੋਲਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਟਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਕੁਝ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੌਕਸ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਈਬੋਲਾ ਅਤੇ ਹੰਟਾਵਾਇਰਸ ਵਿੱਚ ਕੀ ਅੰਤਰ ਹੈ?
ਈਬੋਲਾ ਵਾਇਰਸ ਬਿਮਾਰੀ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਵਾਇਰਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਕਰਮਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੂਨ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ, ਜਾਂ ਸੰਕਰਮਿਤ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਹੰਟਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਾਗ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚੂਹਿਆਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਸੰਕਰਮਿਤ ਚੂਹਿਆਂ ਦੇ ਪਿਸ਼ਾਬ, ਮਲ, ਜਾਂ ਲਾਰ ਦੇ ਕਣ ਹਵਾ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹੰਟਾਵਾਇਰਸ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਇਬੋਲਾ ਜਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਨਹੀਂ ਫੈਲਦਾ।
ਈਬੋਲਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ
- ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ
- ਗੰਭੀਰ ਸਿਰ ਦਰਦ
- ਕਮਜ਼ੋਰੀ
- ਉਲਟੀ ਅਤੇ ਦਸਤ
- ਅੰਦਰੋਂ ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ
ਹੰਤਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਲੱਛਣ
- ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ
- ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ
- ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਥਕਾਵਟ
- ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ?
ਲੇਡੀ ਹਾਰਡਿੰਗ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮੈਡੀਸਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮਾਹਰ ਡਾ. ਐਲ.ਐਚ. ਘੋਟੇਕਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਘਬਰਾਉਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਜਲਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ?
- ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋਵੋ
- ਚੂਹਿਆਂ ਅਤੇ ਗੰਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ
- ਸੰਕਰਮਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੋ
- ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੁਖਾਰ, ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਜਾਂ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਚੌਕਸੀ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਇਰਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਰੀਕੇ ਹਨ।
