Lifestyle (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਇਹ ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਲੰਬੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜ਼ਿਆਦਾ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਇਸਨੂੰ ਆਲਸ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਆਲਸ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਵਿਗਿਆਨ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੀਂਦ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਤਰ, ਹਾਰਮੋਨਲ ਤਬਦੀਲੀਆਂ, ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਕਾਰਕ ਇਸਦੇ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ। ਆਓ ਇਸ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰੀਏ ਕਿਉਂ।
ਮਲਟੀਟਾਸਕਿੰਗ ਕਾਰਨ ਦਿਮਾਗ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੀਂਦ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਅਤੇ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਖੋਜ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਅਕਸਰ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਲਟੀਟਾਸਕ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਉਹ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਘਰ, ਬੱਚਿਆਂ, ਕੰਮ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਅਤੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਸਨੂੰ ਰਿਕਵਰੀ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਸਮਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਅਤੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਨੀਂਦ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਾਰਮੋਨਲ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਕ ਹਨ
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਾਰਮੋਨਲ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰਦੇ ਹਨ।
- ਮਾਹਵਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਹਾਰਮੋਨਲ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
- ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰ ਵਧਣਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਥਕਾਵਟ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਮੀਨੋਪੌਜ਼ ਦੌਰਾਨ, ਗਰਮ ਚਮਕ ਅਤੇ ਪਸੀਨਾ ਆਉਣ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਕਸਰ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਹਲਕੀ ਨੀਂਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਆਵਾਜ਼, ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਰੋਣ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਰਕਤ ‘ਤੇ ਜਲਦੀ ਜਾਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨਸੌਮਨੀਆ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨ ਲੱਤ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹਨ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਾਗਣ ‘ਤੇ ਵੀ ਥਕਾਵਟ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਔਰਤਾਂ ਅਕਸਰ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਣਾਅ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨੀਂਦ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਬਿਹਤਰ ਨੀਂਦ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਚੰਗੀ ਨੀਂਦ ਸਿਹਤ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਨੀਂਦ ਦੀ ਘਾਟ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ:
- ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸੌਣ ਅਤੇ ਜਾਗਣ ਦਾ ਇੱਕਸਾਰ ਸਮਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੋ।
- ਸੌਣ ਤੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਜਾਂ ਲੈਪਟਾਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ।
- ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੱਟ ਚਾਹ ਜਾਂ ਕੌਫੀ ਪੀਓ।
- ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਸਰਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।
ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਨੀਂਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨੀਂਦ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
