Lifestyle (ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ) : ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਵਧਦੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਯੋਗਾ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਉਭਰਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ, ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਆਸਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸੁਖਾਸਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਕਲਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਖਾਸਨ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਯੋਗ ਆਸਣ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਕੋਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠਣ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਅਤੇ ਯੋਗਿਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ “ਆਸਾਨ ਪੋਜ਼” ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਖਾਸਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਉਂ ਹੈ?
“ਸੁਖ” ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਅਨੰਦ ਅਤੇ “ਆਸਾਨ” ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ। ਇਸ ਆਸਣ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਨਾਲ, ਸਰੀਰ ਇੱਕ ਤਿਕੋਣੀ ਆਕਾਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਸਬੰਧ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੁਖਾਸਨ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਧਿਆਨ ਆਸਣ ਹੈ ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਧਾਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਖਾਸਨ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ
- ਯੋਗਾ ਮੈਟ ‘ਤੇ ਬੈਠੋ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਫੈਲਾਓ।
- ਆਪਣੀ ਖੱਬੀ ਲੱਤ ਨੂੰ ਗੋਡੇ ‘ਤੇ ਮੋੜੋ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਪੱਟ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖੋ।
- ਆਪਣੀ ਸੱਜੀ ਲੱਤ ਨੂੰ ਮੋੜੋ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਪੱਟ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖੋ।
- ਆਪਣੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ, ਗਰਦਨ ਅਤੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਰੱਖੋ।
- ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਦਿਓ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਆਪਣੇ ਗੋਡਿਆਂ ‘ਤੇ ਰੱਖੋ।
- ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਗਿਆਨ ਮੁਦਰਾ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।
- ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰੋ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ, ਲੰਬੇ ਸਾਹ ਲਓ।
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਆਸਣ ਵਿੱਚ 2 ਤੋਂ 5 ਮਿੰਟ ਲਈ ਬੈਠੋ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਮਾਂ ਵਧਾਓ।
ਸੁਖਾਸਨ ਦੇ ਲਾਭ
- ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ
- ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ
- ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਸ਼ਾਂਤੀ
- ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ
- ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ
- ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੋਡਿਆਂ ਜਾਂ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ
- ਜੇਕਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਕੁਰਸੀ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ
- ਉੱਚ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਦੌਰਾਨ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
- ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਬੇਅਰਾਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ
ਸੁਖਾਾਸਨ ਸਧਾਰਨ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।
